DOSSIER - 14 ARTIKELS

Wie bezit Vlaanderen?

Wie bezit Vlaanderen?

De komende maanden focust Apache in een uniek onderzoek op het grondbezit in vier Vlaamse provincies: West- en Oost-Vlaanderen, Antwerpen en Limburg. We zijn in staat om voor het eerst een top 500 op te stellen van Vlaamse grootgrondbezitters, op basis van honderdduizenden perceelsgegevens uit het kadaster.

Er waren wel al fragmentaire cijfers, vooral over de eigendommen van een aantal publieke spelers. Toch bleef tot nu grotendeels onbekend welke bedrijven en private eigenaars grote lappen grond bezitten of er een uitgebreid patrimonium op nahouden.

Nochtans zijn gronden en gebouwen goud waard. In het sterk verstedelijkte Vlaanderen neemt de druk op de openbare ruimte toe en weegt de spreekwoordelijke baksteen in de maag zeer zwaar.

De strijd om grondbezit woedt dan wel verborgen, maar daarom niet minder fel. De belangen zijn immers groot en de lobby navenant. Het fiscaal klimaat voor grootgrondbezitters en huiseigenaren blijft bovendien bijzonder mild.

De komende maanden legt Apache de puzzel van wie Vlaanderen bezit. In een eerste reeks artikels focussen we op de grootste grondbezitters van Vlaanderen en bekijken we de situatie provincie per provincie. In een tweede artikelreeks kijken we naar de grote huiseigenaren in de centrumsteden. Tot slot zullen we in een derde reeks een aantal particuliere verhalen vertellen die het totaalplaatje illustreren.

Onze methode

Apache kon de hand leggen op de kadastergegevens voor de provincies Antwerpen, Limburg, Oost- en West-Vlaanderen, geregistreerd in 2016. De oppervlaktes zijn gebaseerd op de zogenaamde administratieve percelen. Dat zijn grafische voorstellingen van de vermoedelijke ligging van de klassieke kadastrale percelen, waarbij de perceelsgrenzen werden geïnterpreteerd op basis van de situatie op het terrein. De oppervlaktes van de administratieve percelen zijn daarom een stuk accurater dan de verouderde percelen in het kadaster.

We brengen enkel de oppervlaktes in rekening waarvan de persoon, het bedrijf of de publieke speler in kwestie hoofdeigenaar is. Dat levert een onderschatting op van het totaal areaal, maar het heeft als belangrijk voordeel dat percelen niet dubbel worden geteld.

Voor het gros van de grote spelers konden we de gegevens van 2016 vergelijken met de situatie in 2020. Dat laat toe om in te schatten of er de voorbije vier jaar grote wijzigingen zijn geweest.

 

Onderzoeksjournalisten: Tom Cochez en Steven Vanden Bussche
Dataverwerking: Maarten Lambrechts
Eindredactie: Charlotte Timmermans en Jan Walraven
Beeldbewerking: Annelien Van Roey

 

Dit onderzoek kwam tot stand met de steun van het Fonds Pascal Decroos voor Bijzondere Journalistiek.

panorama_fish_eye Mei 2021
panorama_fish_eye Maart 2021