Het gele lintje staat in Vlaanderen symbool voor de strijd tegen kanker, maar voor heel wat mensen heeft het een totaal andere betekenis. De Israëlische premier Benjamin Netanyahu en zijn minister van Defensie Yoav Gallant, twee personen tegen wie een aanklacht loopt bij het Internationaal Gerechtshof wegens misdaden tegen de menselijkheid, zijn verstokte dragers van gele lintjes.
Neen, ze steunen Kom op tegen Kanker niet, maar grijpen terug naar de historische betekenis. De gele lintjes zijn een oude Amerikaanse traditie die waarschijnlijk haar oorsprong vond in de Amerikaanse burgeroorlog.
Vrouwen van wie de man afwezig was omdat hij diende in de United States Army Cavalry bonden gele lintjes in hun haar om te tonen dat ze gehuwd waren en hoopten dat hun echtgenoten levend van de strijd zouden terugkeren.
In november 1979 werden 52 Amerikanen gegijzeld door Iraanse studenten in de ambassade van de Verenigde Staten in Teheran. Door deze gebeurtenis kreeg het gele lintje pas echt de betekenis waar Netanyahu nu aan refereert: Bring back our hostages.
De roep om de gijzelaars terug te brengen na de terroristische actie van Hamas is de aanleiding voor de Israëlische regering om de bloedigste oorlog uit de 21ste eeuw te voeren op de kleine Palestijnse kuststrook Gaza die het al jaren illegaal bezet houdt.
Dubbele bodems
Om hun gijzelaars vrij te krijgen doodt het Israëlische leger gemiddeld honderd kinderen per dag. Enkel de term genocide omschrijft het ondraaglijke leed en de disproportionaliteit van de slachtpartijen die de Palestijnen in Gaza dagelijks moeten ondergaan.
Rond dit conflict heerst een allesomvattende propagandaoorlog die ook wordt uitgevochten met emoji's. Deze tekeningetjes, symbooltjes en vlaggetjes zijn niet meer weg te denken in onze dagelijkse online communicatie. Het feit dat ze meerdere betekenissen en dubbele bodems hebben, is vaak grappig. Zo worden de aubergine of de perzik nog zelden gebruikt voor hun betekenis als groente en fruit betekenis, maar hebben ze op het internet vooral een seksuele connotatie.
In de politieke ideeënstrijd worden emoji's ook al even ingezet. Zo claimde de N-VA ooit het zwaaiende icoontje met gele hand op als de helfie. Het was een geslaagde marketingstunt want het N-VA-voetvolk kleefde prompt het symbool op hun Facebook- en (toenmalig) Twitterprofiel.
De betekenis van een emoji kan door oorlogen en politiek snel van inhoud veranderen. In januari vorig jaar verbood de uiterst rechtse Israëlische minister van Binnenlandse Veiligheid Itamar Ben-Gvir de Palestijnse vlag in heel Israël en de bezette gebieden. Dat was trouwens niet de eerste keer. Na de oorlog van 1967 was de Palestijnse vlag er ook al voor lange tijd verboden.
Palestijnse identiteit
De Palestijnse artiest Sliman Mansour wist in de jaren 80 met zijn werk de Israëlische censuur te omzeilen door een watermeloen te gebruiken om de Palestijnse identiteit uit te dragen. In het moderne emoji-alfabet staat vandaag de gesneden watermeloen net als de aubergine en de perzik symbool voor iets totaal anders.
Wanneer op radicaal-rechtse profielen plots een geel lintje prijkt, dan is dat zeer waarschijnlijk niet voor Kom op tegen Kanker, maar wel om Israël te framen als partij van het licht en de genocide in Gaza te rechtvaardigen. Voor deze mensen staat de watermeloen voor Hamas en terrorisme. Iedereen staat vrij emoji's een betekenis te geven en ze te kapen voor hun zaak. It's a free world, tenminste in het vrije Westen.
De strijd tegen kanker hoort los te staan van elke ideologie of politieke kleur. Het lijkt erop dat de ngo Kom op tegen Kanker zich hier al een paar jaar van bewust was, want ze heeft het gele lintje omgevormd tot een gele bloem waardoor de (Amerikaanse) lintjes achterwege kunnen blijven.
Op die manier kan de organisatie het grote publiek blijven activeren voor het goede doel, dat in deze turbulente tijden elke politieke ideologie zou moeten overstijgen.
