Eind vorig jaar onthulde Apache hoe twee Belgen verdienen aan een omstreden Congolese belasting op het gebruik van een mobiele telefoon. Journalist Thibault Coigniez achterhaalde hoe de Antwerpse diamantair Philippe Heilmann en de Brusselse zakenman Jérôme Spaey met hun bedrijf 5C Energy een lucratief contract sloten met de Congolese overheid. Het contract zelf blijft tot op heden een Congolees staatsgeheim.
Heilmann was niet opgezet met de publicatie. De Antwerpse diamantair werd nochtans tijdig gecontacteerd voor een weerwoord, zijn reactie werd in het artikel verwerkt en ook nog eens integraal gepubliceerd onderaan het artikel.
De Raad stelde geen inbreuken vast op het principe van waarheidsgetrouwe berichtgeving, maar jaagde Apache wel op kosten
Begin 2026 eisten advocaten Olivier Sasserath en Herman Croux verregaande aanpassingen aan het stuk. Via een ingebrekestelling dreigden Heilmanns advocaten met een schadeclaim. De diamantair diende ook een klacht in bij de Raad voor de Journalistiek, die zich buigt over het deontologisch handelen van journalisten en media. Het bedrijf 5C Energy stuurde tot slot een Recht van antwoord dat Apache, hoewel er geen juridische verplichting was, integraal publiceerde.
Aangezien Heilmann geld veil had om het gespecialiseerde Brusselse advocatenbureau MVVP op Apache af te sturen, zag de redactie zich genoodzaakt ook een advocaat te raadplegen. Na heen-en-weer geschrijf tussen advocaten en een hoorzitting, besliste de Raad voor de Journalistiek om de klacht van tafel te vegen. De Raad stelde geen inbreuken vast op het principe van waarheidsgetrouwe berichtgeving, maar jaagde Apache wel op kosten.
Doe een gift op BE55 5230 8045 8444 (met vermelding ‘STOP SLAPP’) of via onze giftenpagina.
Geen alleenstaand geval
Eerder dit jaar diende een gepensioneerde politieman via zijn advocaat klacht in tegen Humo en een journalist. De politieman werd eind jaren 90 van het Dutroux-onderzoek gehaald. In een commentaarstuk wees journalist Douglas De Coninck erop dat de agent destijds een verband zag tussen de bende rond Dutroux en twee Franse gangsters die opdoken in het onderzoek naar de Bende van Nijvel. De journalist handelde onafhankelijk, meende de Raad, en had geen “kwaadaardige bedoelingen” zoals de voormalige politieman opwierp.
Freddy Kempeneer, hoofdredacteur van Persinfo.be, een nieuwssite die regionaal nieuws uit het Pajottenland, de Zennevallei en de Denderstreek brengt, werd dan weer verrast door de aanwezigheid van een advocaat tijdens de hoorzitting. De klager, een schepen die zonder omgevingsvergunning verbouwingswerken liet uitvoeren, bracht Kempeneers niet op de hoogte dat een advocaat zijn belangen zou verdedigen.
“Ik voelde me daardoor benadeeld, te meer er ook geen beroepsmogelijkheid is tegen uitspraken van de Raad”, zegt Kempeneer. “Had ik dat geweten, dan zou ik me ook laten bijstaan door een advocaat. Dat die advocaat daar plots stond, was voor mij ook intimiderend.” De klacht bleek grotendeels ongegrond, op een feitelijk element en te weinig responstijd voor wederhoor na.
Er zijn het afgelopen anderhalf jaar nog meer voorbeelden gepasseerd waarbij advocaten de klagers bijstonden, maar finaal bot vingen bij de Raad: bij een klacht van een opgepakte verdachte crypto-oplichter over berichtgeving bij HLN en een gesanctioneerde deurwaarder bij opiniesite Doorbraak.be.
Niet gedekt door verzekering
Charlotte Michils, algemeen secretaris van de Vlaamse Vereniging van Journalisten (VVJ) merkt op dat een procedure voor de Raad voor de Journalistiek laagdrempelig en gratis is. De zaak komt pas voor de Raad wanneer er geen minnelijke schikking getroffen kan worden.
Karl van den Broeck: “Voor die éne zaak moest Apache ruim 5.000 euro ophoesten, terwijl het dossier feitelijk onderbouwd was en op een deontologisch correcte manier afgewerkt”
“Als de ene partij een advocaat in de arm neemt, is het niet onlogisch dat ook de andere partij dat overweegt”, zegt Michils. “De aanwezigheid van een juridisch professional brengt immers de nodige techniciteit in het dossier waardoor het meer tijd en middelen vergt om je te verdedigen. Voor minder kapitaalkrachtige partijen kan dat een probleem zijn.”
Omdat de Raad van de Journalistiek geen schadevergoedingen toekent, dekt een verzekering burgerlijke aansprakelijkheid ‘beroep en uitbating’ juridisch advies en bijstand bij de Raad voor de Journalistiek niet.
“Dat zorgde ervoor dat Apache voor die éne zaak ruim 5.000 euro moest ophoesten, terwijl het dossier feitelijk onderbouwd was en op een deontologisch correcte manier afgewerkt”, zegt Karl van den Broeck, hoofdredacteur van Apache. “We betreuren die manier van werken en maken ons daarover ook zorgen.”
