Welke impact heeft de Democratische overwinning bij de Amerikaanse midterms?

door Redactie Apache, Kasper Nollet
Democratische aanhangers reageren op de voorlopige verkiezingsuitslagen van de midterms tijdens een verkiezingsavondfeest van de Democratische Partij in Georgia.
Democratische aanhangers reageren op de voorlopige verkiezingsuitslagen van de midterms tijdens een verkiezingsavondfeest van de Democratische Partij in Georgia. (© Erik S. Lesser (AFP))

Amerikaanse media en opiniemakers klinken alvast eensluidend: de overwinning van de Democraten bij de midterms is zonder meer historisch te noemen. Ze overstijgt de voorspellingen die afgelopen weken werden gedaan. De Democratische partij behaalt zowel in de Kamer als de Senaat een meerderheid en kan zo de komende jaren extra druk leggen op het beleid van de Amerikaanse president Donald Trump.

Het valt op dat de Democraten de meerderheid konden halen in staten die traditioneel sterk naar de Republikeinse kant leunen. Voor het eerst sinds 1988 wint een Democratische kandidaat zo de senatorszetel in Texas. 

En ook de arts Abdul El-Sayed heeft geschiedenis geschreven door de veelbesproken verkiezingsstrijd in Michigan te winnen. Hij versloeg de Republikein Mike Rogers en werd daarmee de eerste moslimsenator in het land, ondanks de islamofobe campagne die tegen hem werd gevoerd.

Slecht nieuws voor Trump

Onder Donald Trump is de Amerikaanse strijd tegen corruptie zowel binnen als buiten de landsgrenzen drastisch ingeperkt. Door anticorruptiewetten af te zwakken, toezichthouders te ontslaan en internationale initiatieven af te bouwen, neemt het risico op fraude, machtsmisbruik en illegale geldstromen toe. Nu ze gewonnen hebben, krijgen de Democraten een ruim arsenaal aan middelen in handen om anticorruptie weer op de agenda te zetten, schrijft OCCRP. Toch is er een lange weg te gaan vooraleer ook zij het vertrouwen van de bevolking kunnen herwinnen.

Met de controle van zowel de Senaat als het Congres, kunnen de Democraten stokken voor de wielen steken van Trumps beleid. Het Witte Huis beschikt echter over veel middelen om zich te verweren, schrijft The insider. De machtsstrijd tussen de twee belangrijkste takken van de overheid dreigt vooral vast te lopen bij de derde macht: de rechterlijke macht. Historisch gezien lagen de kaarten daar vaker in het voordeel van het Witte Huis.

President Donald Trump houdt op dinsdag 24 februari 2026 zijn State of the Union-toespraak in de vergaderzaal van het Huis van Afgevaardigden in het Capitool in Washington, D.C.
President Donald Trump tijdens zijn State of the Union-toespraak in februari van dit jaar in het Huis van Afgevaardigden in het Capitool in Washington. (© Witte Huis)

Impact op Oekraïne

The Kyiv Independent stelt de vraag hoe het Oekraïnebeleid van Trump zou kunnen veranderen, wanneer de Democraten het Huis en de Senaat veroveren. Buitenlandse zaken blijven een bevoegdheid van de president die zelfs de door de Democraten gecontroleerde kamers niet zomaar kunnen beïnvloeden. De belangrijkste verandering zou zijn dat pro-Oekraïense Republikeinen nu sneller zouden aansluiten bij partij overschrijdende initiatieven.

Ondertussen volgde ook Rusland met argusogen de verkiezingen. Hoewel analisten voorspellen dat een Democratische overwinning niet noodzakelijk Trumps buitenlandbeleid erg kan beïnvloeden, valt het Steve Rosenberg, Moskoucorrespondent bij de BBC, op dat Russische media benadrukken dat dat wel het geval zal zijn. Een manier om de schuld alvast niet in de schoenen van president Poetin schuiven?

De gevolgen voor Europa

Welke gevolgen hebben deze uitslagen voor Europa en de Europese Unie? The Conversation wijst op twee belangrijke domeinen: veiligheid en handel. Europa ondervindt de economische gevolgen van de Amerikaanse oorlog in Iran, maar heeft slechts beperkte invloed op Amerikaanse beslissingen. Een Democratisch Congres zou het toezicht op militaire operaties kunnen verscherpen en kunnen beperken door via wetgevende initiatieven en begrotingsmaatregelen.

Wat met de techbro’s?

De Democraten zouden in het geval van een overwinning beter in staat moeten zijn om big tech in te tomen, schrijft The Guardian. De afkeer bij grote delen van de Amerikaanse bevolking tegen AI en de komst van datacenters speelde een belangrijke rol bij enkele lokale verkiezingsstrijden. De grote techbedrijven gooiden alle middelen in de strijd: hun financiële bijdrage aan verkiezingscampagnes was nog nooit zo groot.

De sponsorcampagne van de bigtechbedrijven lijkt alvast niet al te best uit te pakken. Volgens Tech Influence Watch ging de meerderheid van de financiële steun van de techbro’s naar kandidaten die vannacht verloren.

Trump en tech bro's
Van Apple-ceo Tim Cook (links) tot Open AI-baas Sam Altman (rechts): de Democratische overwinning is geen goed nieuws voor de grote techbedrijven, die zwaar hadden ingezet op vooral Republikeinse kandidaten. (© Witte Huis)

De Democratische golf van dinsdag zou kunnen leiden tot beperkingen voor datacenters en hogere belastingen voor bedrijven en topverdieners, en dat is al meteen voelbaar op de beurs, schrijft NBC News. De aandelenfutures – termijncontracten om aandelen aan te kopen - daalden dinsdagavond na de overtuigende overwinning van de Democraten. De omvang van de “blauwe golf” verrast beleggers, en dan vooral zij die in AI-bedrijven belegden.

Verzet tegen ICE

Opvallend veel latino kiezers brachten tijdens deze midterms hun stem uit en dat zou weleens aan het gewelddadige optreden van ICE hebben kunnen liggen, schrijft WIRED. Keert het migratiebeleid van Trump zich als een boomerang tegen hem?

Een groep mensen betoogt, met bordjes waarop staat 'Abolish ICE', tegen de Amerikaanse deportatiedienst.
Keert het migratiebeleid van Trump zich als een boomerang tegen hem? (Foto: Bradley Andrews (Unsplash))

It’s the economy, stupid

Nu de Democraten de verkiezingen wonnen, zullen ze worden opgezadeld met de economische problemen die op til zijn de komende jaren, schrijft Semafor. De overwinning kan dus ook slecht uitpakken: elk vastgelopen wetsvoorstel, elke shutdown en elk matig rapport over werkgelegenheid zou kunnen worden toegeschreven aan degenen die de wetgevende macht in handen hebben – de Democraten.

LEES OOK
De Helpdesk 09-11-2024

'Help, hoe moet Amerika verder zonder Björn from Belgium?'

Deze week hadden we een Amerikawatcher aan de lijn die net nu zijn geliefde States in de steek moet laten.
De Helpdesk met Björn Soenens
Karl van den Broeck 09-11-2024

Hoe een democratie zichzelf vernietigt

Na de overwinning van Donald Trump moet de linkerzijde ook in ons land in de spiegel kijken.
Sanders en Biden
Koen Smets 26-07-2024

Verwenste Theory of Mind!

De aankondiging van Joe Biden over zijn terugtrekking was voorspelbaar.
theory of mind