Extreemrechts op de campus
In debatten over academische vrijheid verwijten zij het ‘linkse establishment’ dat ze de universiteiten, zogenaamde ‘bolwerken van activistische wokecultuur’, voor zichzelf opeisen, en ‘conservatief’ onderzoek dwarsbomen.
Dat de ‘culture wars’ consequenties kunnen hebben op het terrein, bleek toen de Amerikaanse president Donald Trump in het begin van zijn tweede ambtstermijn in 2025 een wraakactie inzette tegen universiteiten om hun 'woke-ideologie' in te dammen. Trumps beslissingen om miljarden dollars aan onderzoeksfinanciering aan universiteiten te bevriezen en om internationale studenten te verbieden om les te volgen, werden later door rechters geblokkeerd, maar veroorzaakten veel onrust. In EU-lidstaat Hongarije boekte de conservatieve premier Viktor Orbán in het vorige decennium al succes in zijn verbeten strijd tegen de progressieve Central European University (CEU), die democratie en een open samenleving wil bevorderen. In 2018 moest de CEU van Boedapest uitwijken naar Wenen.
Ligt ook in Vlaanderen een heksenjacht op de loer voor academici én universiteiten die beschuldigd worden van (te) links georiënteerd onderzoek? Inmiddels dreigen door extreemrechts gepropageerde theorieën zoals de pseudo-wetenschappelijke race science in onder meer de Universiteit Gent opnieuw voet aan de grond te krijgen. Op conservatieve leest geschoeide, door rechtse miljardairs gefinancierde privé-instellingen voor hoger onderwijs, zoals de Katholieke Universiteit van de Vendée, leveren radicaal-conservatieve krachten inspiratie voor nieuwe privé-universiteiten.
